Teny iditra lazaina (laza)
Sokajin-teny matoantenin' ny atao
Famaritana malagasy ambara, aseho amin'ny teny: Izao no lazaiko aminareo [Rajemisa 1985]
Famaritana anglisy to be said [Richardson 1885, Hallanger 1973]
 to be told [Richardson 1885]
 to be reported [Hallanger 1973]
Famaritana frantsay qu'on dit [Abinal 1888, Hallanger 1974, Rajaonarimanana 1995, Beaujard 1998]
 qu'on publie [Abinal 1888]
 dont on rend compte [Hallanger 1974]
Endriteny 
-dazaina
lazaina
lazaiko
lazainao
lazainy
lazaintsika
lazainay
lazainareo
lazain'
nolazaina
nolazaiko
nolazainao
nolazainy
nolazaintsika
nolazainay
nolazainareo
nolazain'
holazaina
holazaiko
holazainao
holazainy
holazaintsika
holazainay
holazainareo
holazain'
lazao
Ohatra 
1Nolazaiko azy fa nividy sambolay kelikely aho [Andriamalala: Ranomasina, takila 48]
2Izao no lazaiko aminareo (Voici ce que j' ai à vous dire) [Abinal 1888]
3aza lazaina ho manina aho / fandrao ataony dia manadina [Fox: Hainteny, laharana 28]
4Angaha misy izany valopolo lazainao izany akory ny vola mba natolony anay! [Andraina: Mitaraina, takila 100]
5Aza fady, lazao kely azy fa te-hiresaka aminy aho (Dites-lui, s' il vous plaît, que je désire lui parler) [Rajaobelina: Malgache]
6Tsy afaka niverin-kariva intsony Randrianaivo, fa reraka loatra, ka niandry izay zavatra holazain' Ilaimanga [Rajohanesa: Kintana]
7Lazainay azy fa tandremanay tsara ny asanay (Nous lui disons que nous faisons bien attention à notre travail) [Rajaobelina: Malgache]
8Lazain' ny lovan-tsofina fa izay efa nigoka tamin' ny ranon' i Manangareza, hono, tsy maintsy miverimberina ao Toamasina foana, na aiza na aiza toerana onenany [Andriamalala: Ranomasina, takila 13]
Teny nalaina 
Haianarantany Anaran-toerana misy ity teny lazaina ity (5)
Lazaina
  Mangalazaina
  Soalazaina
  Soalazainampangia
  Tsaralazaina
 

Teny iditra lazaina (laza)
Sokajin-teny anarana
Famaritana frantsay sujet (grammaire) [Rajaonarimanana 1995]
Voambolana 

Teny iditra Lazaina
Sokajin-teny anaran-tsamirery (haitoetany) [fitanisana]
Famaritana malagasy vohitra iray isan-ny lehibe amin-Avaradrano, miorina tsy lavitra an-Antananarivo. Raha avy ao an-drenivohitra no miala ka manaraka ny lalana mianavaratra mankany Ambohimanga, rahefa tonga amin-ny kilaometatra faha-14 dia misy sampanan-dalana mivily miankandrefana, ary 1 km avy eo i Lazaina. Tamboho avo, voarafitra mafy no mamefy ny tanàna, ary maro ny trano vaventy ao. Nanan-daza io tanàna io noho izy niaviana komandy maro tamin-ny tany malagasy.
Tany am-boalohany (1400?) dia ny vohitra nantsoina hoe Amboniloha no nonenan-ny raza-ny mponin' Ilazaina.
Taty aoriana ela, tamin-ny fotoana nanjakan' Andrianjaka (1610-1630) dia nifindra ho eo amin-ny toerana natao hoe Antanifisaka izy ireo ary dia io no novàna anarana hoe Lazaina. Ary toy izao no voambara ho nahatonga izany: Nasain' Andrianjaka naka fonenana teo Andriampanarivomanga izay anisan' ireo zanany lahy. Indray andro raha nandeha ho any Ambohidrabiby ny mpanjaka dia nahatazana fa efa nifindra teo Antanifisaka Andriampanarivomanga zanany ka nanontaniany hoe: "Moa efa nolazaina izao fifindrana izao ?" -- "Eny, efa nolazaina", hoy ny mpamaly. Ka dia ataovy hoe: "Lazaina ary ny anaran' ny tanàna vaovao, satria efa nolazaina".
Eo amin' ny tantaran' ny Fiangonana Kristiana Malagasy dia manana ny toeram-boninahiny i Lazaina noho izy vohitra niavian-dRanivo maritiora, ilay zazavavy kely tsara tarehy nentina niaraka tamin' ireo maritiora navarina tao Ampamarinana, satria noheverina hivadika raha mahita ny namany nakodia, nefa tsy nety nivadika mihitsy. Notsarovana tamin' ny fomba manetriketrika tao Lazaina ny fahatsiarovana ny faha-100 taonan-dRanivo maritiora, tamin' ny 9 sy 10 oktobra 1954.
Ny Fiangonana protestantra ao Lazaina dia tafaorina tamin' ny taona 1863, ary nitokanana tamin' ny 1 novambra 1865. Nankalaza tamin' ny fivorian-dehibe tokoa ny faha-100 taonany ny fiangonana tamin' ny taona 1963 teo. [Ravelojaona 1937]
Voambolana 
Tsipelina hafa 
Haianarantany lazaina
Sary 

Nohavaozina tamin' ny 2020/06/12